Το ΓΕΝΕ είναι Ν.Π.Δ.Δ, ιδρύθηκε κατ’ επιταγή της 9/1920 Διεθνούς Σύμβασης «Περί Ευρέσεως Εργασίας σε ναυτικούς» κυρωθείσης δια του Ν.4369/29 (ΦΕΚ 291 Α΄/1929) και διέπεται από τις διατάξεις του Α.Ν. 192/1936 «Περί ευρέσεως εργασίας σε εργάτες θαλάσσης» (Ιδρυτικός Νόμος) που έχει δημοσιευτεί στο ΦΕΚ 438 Α/1936 και την αριθμ. 70055/2703/1982 απόφαση Υ.Ε.Ν (ΦΕΚ 205 Β/82) «Έγκριση κανονισμού για την οργάνωση και λειτουργία του ΓΕΝΕ Πειραιά».
Στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων του το ΓΕΝΕ είναι υπεύθυνο για να:
- Εκδίδει κάρτα ανεργίας (για προσφορά εργασίας, επιδότηση, βοήθημα Χριστουγέννων-Πάσχα κλπ.)
- Μεριμνά για την εξεύρεση εργασίας στους άνεργους Έλληνες ναυτικούς σε πλοία με ελληνική σημαία ή σε πλοία με ξένη σημαία συμβεβλημένα με το ΝΑΤ, βάσει τηρουμένων, ανά ειδικότητα, ονομαστικών καταλόγων προσφερόμενων, κατόπιν αιτήσεων ναυτιλιακών εταιρειών ή πλοιοκτητώνγια πρόσληψη ναυτικών αναλόγων προσόντων για κάλυψη κενής οργανικής θέσης, βάσει των κείμενων διατάξεων οι οποίες επιπλέον προβλέπουν τη δυνατότητα της ελεύθερης επιλογής τόσο των ναυτικών όσο και της πλοιοκτήτριας εταιρείας (άρθρο 93 ΚΔΝΔ).
- Απευθύνεται εγγράφως στα αρμόδια ναυτεργατικά σωματεία για την κάλυψη αιτούμενης ειδικότητας, προκειμένου να ενημερωθεί αν υφίστανται ναυτικοί πέραν των εγγεγραμμένων στους καταλόγους του, που προσφέρονται για εργασία. Επιπλέον ενημερώνει τους εγγεγραμμένους προσφερόμενους-επιδοτούμενους ναυτικούς δικαιοδοσίας του καθώς και τους εγγεγραμμένους προσφερόμενους-επιδοτούμενους ναυτικούς της περιφέρειας μέσω των Λιμενικών Αρχών.
- Εκδίδει και χορηγεί στους ενδιαφερόμενους βεβαιώσεις στις περιπτώσεις που δεν προσφέρονται προσοντούχοι ναυτικοί για την κάλυψη κενής οργανικής θέσης της νόμιμης σύνθεσης του πλοίου, προκειμένου η θέση να καλυφθεί από ναυτικό με προσόντα της αμέσως κατώτερης βαθμίδας.
- Για την υπόδειξη και λήψη μέτρων για την εξίσωση προσφοράς-ζήτησης για την εξεύρεση ναυτικής εργασίας και βάσει αποτελεσμάτων, την εισήγηση για τον αριθμό εισακτέων στα Ναυτικά Λύκεια και στις Α.Ε.Ν.
- Για την παρακολούθηση και υπόδειξη ενδεικνυόμενων μέτρων για τους όρους και τις συνθήκες υπό τις οποίες διεξάγεται από απόψεως υγιεινής και ασφάλειας, η ναυτική εργασία.
- Ελέγχει τις προϋποθέσεις για τον χαρακτηρισμό ως επιδοτουμένων των προσφερόμενων προς εξεύρεση εργασίας άνεργων ναυτικών, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο ΠΔ 228/98.
- Παρακολουθεί τους όρους για τη συνέχιση της επιδότησης των άνεργων ναυτικών.
- Εκδίδει σχετικές βεβαιώσεις ανεργίας.
- Συντάσσει κάθε μήνα τις καταστάσεις των ναυτικών που δικαιούνται επιδότησης τις οποίες και αποστέλλει ηλεκτρονικά στον Οίκο Ναύτου, τον φορέα που είναι αρμόδιος για την καταβολή του σχετικού επιδόματος.
- Παρακολουθεί την κίνηση των άνεργων ναυτικών που διαμένουν στην επαρχία, μέσω των κατά τόπους αρμόδιων Λιμενικών Αρχών που λειτουργούν ως παραρτήματα ΓΕΝΕ Πειραιά.
- Μεριμνά για τον έλεγχο των πάσης φύσεως πιστοποιητικών ναυτικής ικανότητας των προς ναυτολόγηση Ελλήνων ναυτικών, όπως αυτά ορίζονται από τη Διεθνή Σύμβαση STCW 1995 και εκδίδει τις σχετικές άδειες ναυτολόγησης.
- Ελέγχει τον εφοδιασμό των προς ναυτολόγηση Ελλήνων ναυτικών, με τα απαραίτητα πιστοποιητικά αποδημίας, που εκδίδονται από τις Στρατολογικές Υπηρεσίες των Ενόπλων Δυνάμεων.
- Τηρεί και ενημερώνει αρχείο πλοίων που είναι εγγεγραμμένα στα ελληνικά νηολόγια, πλοίων με ξένη σημαία συμβεβλημένων με το ΝΑΤ καθώς και πλοίων μη συμβεβλημένων στα οποία ναυτολογούνται πληρώματα μέσω αυτού.
- Τηρεί στοιχεία για τις ναυτολογήσεις Ελλήνων ναυτικών και παρέχει σχετικές πληροφορίες όταν ζητούνται σε δημόσιες Υπηρεσίες ή σε ιδιώτες, κατόπιν σχετικής εισαγγελικής παραγγελίας.
- Τηρεί σε ηλεκτρονική μορφή στατιστικά στοιχεία τόσο για τους προσφερόμενους προς εξεύρεση εργασίας ναυτικούς, όσο και για τους επιδοτούμενους άνεργους ναυτικούς καθώς και για τους ναυτολογηθέντες Έλληνες ναυτικούς. Ταυτόχρονα συντάσσει ενημερωτικά δελτία (εβδομαδιαία και μηνιαία) με τα ανωτέρω στατιστικά στοιχεία, προς ενημέρωση και χρήση από τα αρμόδια υπηρεσιακά κλιμάκια.
- Μεριμνά για την μηχανογράφηση οποιουδήποτε στοιχείου αρμοδιότητας ΓΕΝΕ για την καλύτερη εκπλήρωση των σκοπών του.
- Παρέχει συμβουλευτική υποστήριξη σε άνεργους ναυτικούς μέσω ατομικών συμβουλευτικών συνεδριών.
Από το 2005, το ΓΕΝΕ διαθέτει Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα και το σύνολο των λειτουργιών του διεκπεραιώνεται ηλεκτρονικά.
Με την αρ. Φ10080/13826/987/2012 απόφαση Υπ.Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας (ΦΕΚ 2065Β΄/29.6.2012), το ΓΕΝΕ θεμελιώνεται ως ο μοναδικός θεσμοθετημένος φορέας αρμόδιος για την πιστοποίηση της ιδιότητας των ανέργων ναυτικών.
Τέλος, το ΓΕΝΕ με τις αρ.πρωτ. 3.14268/οικ.6.3376/22/04.2013, 3.14269/οικ.6.3377/22.04.2013 και 3.14270/οικ.6.3378/22.04.2013 Αποφάσεις Ένταξης του Πιλοτικού Προγράμματος “ΝΕΑΡΧΟΣ” στο ΕΠ “Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού” (ΕΠΑΝΑΔ) του Υπουργείου Εργασίας, καθίσταται Δικαιούχος της υλοποίησης του ανωτέρω Προγράμματος για την τριετία 2013-2015, συνολικού προϋπολογισμού 6.243.150 ευρώ με σκοπό την ενίσχυση της Απασχόλησης Νέων Ανέργων Ναυτικών, ενώ έχοντας αποκτήσει Διαχειριστική Επάρκεια, μπορεί να καταστεί Δικαιούχος και άλλων παρόμοιων συγχρηματοδοτούμενων Προγραμμάτων.
